به گزارش بورس نما؛ شبکه الجزیره در گزارشی بابالمندب را یکی از راهبردیترین گذرگاههای دریایی جهان توصیف کرده است؛ آبراهی که میان یمن، جیبوتی و اریتره قرار دارد و دریای سرخ را به خلیج عدن، دریای عرب و در نهایت کانال سوئز و دریای مدیترانه متصل میکند.
بر اساس این گزارش، روزانه بین ۷ تا ۱۰ میلیون بشکه نفت از این مسیر عبور میکند. همچنین بخشی قابل توجه از تجارت جهانی، در بازهای حدود ۱۲ تا ۱۵ درصد، از این تنگه به مقصد اروپا، آمریکا و بازارهای آسیایی جابهجا میشود. بابالمندب همچنین در تامین گاز طبیعی مایع مورد نیاز اروپا نیز نقش دارد و سالانه هزاران کشتی از آن عبور میکنند.
الجزیره تاکید میکند هرگونه اخلال در این مسیر، بهویژه اگر همزمان با توقف رفتوآمد در تنگه هرمز باشد، میتواند به یک بحران جهانی در حملونقل منجر شود. در چنین شرایطی، زمان سفر دریایی میان آسیا و اروپا افزایش مییابد و هزینه جابهجایی برای کشتیهای کانتینری نیز به شکل محسوسی بالا میرود.
عامر الشوبکی، کارشناس بازار جهانی نفت و انرژی، به الجزیره گفته است که ناامن شدن تجاری این تنگه، در عمل میتواند اثری نزدیک به بسته شدن کامل آن داشته باشد. به گفته او، حملات انجامشده در سالهای اخیر باعث شده بسیاری از شرکتهای بزرگ کشتیرانی مسیر خود را تغییر دهند و جریان عبور نفت از این گذرگاه کاهش یابد.
پیامد این وضعیت تنها به بازار نفت محدود نمانده است. کاهش تردد در بابالمندب بر عملکرد کانال سوئز نیز اثر مستقیم گذاشته و هم درآمدهای این کانال و هم تعداد کشتیهای عبوری از آن افت قابل توجهی را تجربه کردهاند. این موضوع برای مصر، که کانال سوئز یکی از منابع مهم ارزآوری آن محسوب میشود، فشار مالی و ارزی ایجاد کرده است.
این کارشناس انرژی بر این باور است که خطر اصلی زمانی جدیتر میشود که محدودیت در بابالمندب با اختلال در تنگه هرمز همزمان شود. در چنین وضعیتی، یکی از مسیرهای جایگزین عربستان برای انتقال نفت نیز تحت تهدید قرار میگیرد؛ مسیری که از خط لوله شرق-غرب به بندر ینبع میرسد و نفت صادراتی آن برای رسیدن به بازارهای آسیایی نیازمند عبور از بابالمندب است.
در این سناریو، تنها عربستان تحت فشار قرار نمیگیرد، بلکه کشورهایی مانند چین و مصر نیز در معرض زیانهای مستقیم قرار میگیرند. به گفته الشوبکی، همزمانی اختلال در دو تنگه هرمز و بابالمندب میتواند دامنه بحران را به سطحی گستردهتر برساند و منافع کشورهای واردکننده انرژی و بازیگران اصلی تجارت جهانی را تهدید کند.
در بخش دیگری از این گزارش، به ارزیابی آنکتاد اشاره شده که بر اساس آن، تغییر مسیر کشتیها به سمت دماغه امید نیک، تقاضای جهانی برای ظرفیت کشتیرانی را افزایش داده است. این اتفاق نشانهای از فشار رو به رشد بر بنادر جهان و افزایش هزینههای حملونقل دریایی به شمار میرود.
لوری هیتایان، کارشناس امور انرژی، نیز گفته است اثر بستن این تنگه فراتر از نفت و گاز خواهد بود و زنجیرههای تامین جهانی را نیز درگیر میکند. به گفته او، محدودیت در این گذرگاه میتواند زمان رسیدن کالا از آسیا به اروپا را به طور محسوسی افزایش دهد و هزینه تجارت را بالا ببرد.
رویترز هم هشدار داده که حتی تداوم تهدید نسبت به بسته شدن بابالمندب، بدون وقوع انسداد کامل، برای ایجاد اختلال در تجارت جهانی کافی است. افزایش حق بیمه، رشد ریسک حملونقل و تغییر مسیر کشتیها از جمله پیامدهایی است که میتواند پیش از هر اقدام عملی، قیمت کالاها و مایحتاج اساسی را بالا ببرد.
در مجموع، بابالمندب تنها یک گذرگاه جغرافیایی نیست، بلکه یکی از شریانهای اصلی انرژی، حملونقل و تجارت جهانی به شمار میرود؛ شریانی که هرگونه تهدید علیه آن میتواند اثری فراتر از بازار نفت داشته باشد و فشار مستقیمی بر اقتصاد جهانی وارد کند.
